Sponsorlu Bağlantılar


Aöf Atatürk İlke ve İnkilap Tarihi Genel Notlar 2


Osmanlı devletinin kurduğu toprak düzeni ile elde ettiği kazanımlar:
Köylünün yaşamı boyunca işleyebileceği toprağın sahibi olması
Memuru olan sipahiye para ödemekten kurtulması.
Sipahiden ve köylüden aldığı vergi ile hazineye gelir sağlaması
Sipahiye yüklediği asker yetiştirme görevi ile güçlü bir orduya sahip olması

· İttihat ve Terakki'nin önde gelen ideloğu Ziya Gökalp'tir.

· İstanbul Hükümetinin Mustafa Kemal Paşa'ya 9.ordu komutanı olarak yüklediği görevler:
Yetki bölgesindeki huzurun sağlanıp sürekli kılınması
Ordu ve halkın elinde bulunan silah ve cephanenin toplanması
Toplanan silah ve cephanelerin güvenli depolarda korunma altına alınması
Türklerin kurduğu direnme örgütlerinin ortadan kaldırılması.

· Osmanlı Hükümeti'ne yardımcı olmak amacı altında Kuvayı Milliye birlikleri arasında uyum sağlamak ve bu milis güçlerine asker kazandırmak gibi önemli kararların alındığı yerel nitelikli kongre Nazilli Kongresidir.

· Sivas Kongresinin sonuçları:
Yurttaki dağınık ve birbirinden habersiz direniş örgütlerinin tek çatı altında toplanması
Bağımsızlık düşüncesi ile bağdaşmayan manda isteklerinden vazgeçilmesi
Damat Ferit Hükümeti'nin tutumuna karşı kesin cephe alınması
Meclis-i Mebusan'ın toplanması için Padişah üzerinde baskı yapılmasına karar verilmesi

· Türk demokrasi yaşamına "muhalefet" kavramını yerleştiren parti İttihat ve Terakki Fırkası'dır.

· Ankara'nın Ulusal Kurtuluş Savaşı'nın merkezi olarak seçilmesinin nedenleri:
Ankara'yı ziyaret eden Mustafa Kemal Paşa'nın halkın büyük coşkusu ile karşılanmış olması
İstanbul'dan gelen demiryolunun Ankara'da sona ermesi ve ulaşım olanaklarının o dönem için oldukça iyi olması
Şehrin Batı cephesine yakın olması
Anadolu'nun orta yerinde bulunduğu için çarpışma alanlarına eşit uzaklıkta bulunması.

· İstanbul'un işgal edilmesinin sonuçları:
İstanbul'da ve oradaki yönetimde gerçekten bir umut kalmadığının anlaşılması
İstanbul'dan Ankara'ya doğru, ulusal kurtuluşu düşünen bir aydın göçünün başlaması
Tek umut ışığının Mustafa Kemal ve çevresinden kaynaklandığının anlaşılması.
Mustafa Kemal'in Meclisin toplanma yeriyle ilgili düşüncelerindeki haklılığın anlaşılması.

· Birinci Dönem TBMM meşruiyet kaynağını Ulustan almıştır.

· I.Dönem TBMM'nin özellikleri:
Vekillerin, milletvekilleri arasından ve doğrudan doğruya TBMM tarafından seçilmesi
Yürütme gücünün doğrudan doğruya TBMM içinde olması.
Her vekilin kendisini seçen TBMM'ye karşı sorumlu olması.
Ordu ve kolordu komutanlarının milletvekili olabilmesi.

· Birinci TBMM'nin yurtta ve dünyada otoritesini yaymak ve yeni bir varlık olduğunu kanıtlamak amacıyla attığı adımlar:
İstanbul Hükümeti ile her türlü ilişkisini kestiğini duyurması
Hıyanet-i Vataniyye Kanununu çıkararak vatana ihanet suçu ve cezasının belirlenmesi.
Dünyadaki parlamentolara bir yazı gönderilerek, yeni doğan siyasal varlığın tanınmasının istenmesi.
Rusya'da yeni kurulan rejimin hükümeti ile ilişkiler kurulması için girişimlere başlanılması

· Yunanlıların İstanbul'u işgal edememesinin nedeni İstanbul'un Anlaşma Devletlerince 16 Mart 1920'de işgal edilmiş olmasıdır.

· Sevr Antlaşması ile ilgili bir değerlendirme yapıldığında şu sonuçlara ulaşılır:
Osmanlı Devleti'nin İstanbul üzerindeki egemenliğinin sona erdiği.
Ege Bölgesi'nin yönetiminin Yunanistan'ın eline geçtiği
Güneydoğu Anadolu'nun bir bölümünün özerkleşip, Anlaşma Devletleri denetimi altına girdiği
Azınlıkların Türklerden daha fazla haklara sahip olduğu

· 22 Haziran 1920'de başlayan Yunan saldırısında
Batı cephesinin açılmış olmasının
TBMM'nin kuruluşunu ve amaçları bazı devletlere bildirmesinin
Ulusal ordunun kurulmasının
TBMM'nin San Remo kararlarını kabul etmeyeceğini belirtmesinin etkisi vardır.

· Gümrü Barış Anlaşmasının sonuçları:
Ermenilerin Sevr Antlaşmasını tanımayarak, bu anlaşma ile kendilerine verilmek istenen paydan vazgeçmesi.
Ermeni sorunu denilen yapay konunun kapanmış olması.
TBMM'nin devletler arası alanda varlığının ilk kez kanıtlanması
Uluslararası bir anlaşmada Türklüğün ilk kez vurgulanmış olması

· I.İnönü Zaferinin sonuçları:
TBMM Hükümeti'nin otoritesinin ve saygınlığının artması.
Anlaşma Devletleri arasındaki çekişmelerinin açığa çıkması.
Fransız ve İtalyanların Yeni Türk Devletini görüşülmesi gereken bir siyasal varlık olarak kabul etmeye başlaması.
İngiliz kamuoyunda TBMM ile anlaşmak ve pazarlık etmek eğiliminin ortaya çıkması.

· Tekalif-i Milliye Emirlerinin kapsamı:
Her ailenin orduya çamaşır, çorap ve çarık vermek zorunda olması.
Teknik elemanların ordu hizmetine alınması.
Halkın elindeki silah ve cephanelerin yetkililere teslim edilmesi.
Öküz ve at arabalarının yüzde onunun ordu hizmetine verilmesi.

· Tarafların Mudanya Ateşkesi ile üzerinde anlaştıkları noktalar:
Doğu Trakya'nın ateşkesin imzalanmasından sonra on beş gün içinde boşaltılması.
Meriç'in batısında güvenliği sağlamak amacıyla Anlaşma Devletlerince bir miktar asker bulundurulması.
Barış sağlanıncaya kadar TBMM Hükümetinin sekiz bin jandarma erini Doğu Trakya'da tutabilmesi
Doğu Trakya'da boşaltılan yerlerin ilk önce Anlaşma Devletlerinin temsilcilerine daha sonra da Türk memurlarına bırakılması

· TBMM Hükümeti'nin, Lozan'a gidecek olan Temsilciler Kurulu'na verdiği yönerge ile kesinlikle ödün verilmemesini istediği iki konu: Ermeni yurdu ve Kapitülasyonlar

· Lozan Antlaşmasının kapsamı:
Kapitülasyonların her türlü sonuçları ile birlikte kaldırılması.
Azınlıkların Türk uyruklu sayılması.
Devlet borçlarının ödenmesi üzerinde her türlü yabancı gözetim ve denetime son verilmesi.
Musul sorununun ikili görüşmelere bırakılması.

· TBMM'ni olağanüstü yetkilere sahip bir meclis olmaktan çıkaran düzenleme 1924 Anayasasıdır.

· Yeni Türk Devletinin ilk siyasal partisi Cumhuriyet Halk Fırkasıdır.
2.parti Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası, 3.parti Serbest Cumhuriyet Fırkasıdır.

· Türkiye Cumhuriyeti'nin 1950-1960 döneminin özellikleri:
Bazı kesimleri memnun etmek amacıyla devrimden ödün verilmesi.
Oy toplamak uğrunda gereksiz fabrikaların açılması.
Hesapsız bir ithalat rejimi ile maddi sıkıntıların doğması.
Anayasa dilinin değiştirilmesi.

· Montrö Sözleşmesinin hükümleri:
Savaşta Türkiye tarafsız ise savaşanların savaş gemilerinin Boğazlardan geçememesi.
Türkiye'nin, savaşa girerse ya da yakın bir savaş tehlikesi ile karşılaşması halinde Boğazları dilediğine açıp kapatmada özgür olması.
Boğazlarda Türkiye'nin savunma hakkının kesin olarak tanınması.
Ticaret gemilerinin geçişlerinin serbest olması.


· Atatürk'ün, Türk Devrimi'ni gerçekleştirirken Ulusal Egemenliği en önde tutmasını sağlayan temel neden devrimin doğrudan doğruya ulusça yapıldığını, ulusun malı olduğunu vurgulamaktır.

· Atatürk ilkelerine esas olan inkılapların sağlam, tutarlı ve kalıcı niteliklerde olmasının temel nedeni evrensel boyutlu ve tarihi gerçeklere dayanmasıdır.

· Osmanlı Devletinde ilk Eğitim Bakanlığı 1847 yılında tanzimant devrinde kurulmuş ve ilk Türk gazetesi çıkarılmıştır.

· Yeni Türk Devletinin ekonomik alandaki yenileşme çabaları: 1924 te iş bankasının kurulması, 1 temmuz 1926 da kabotaj hakkının tanınması, Teşvik-i Sanayi Kanununun 1926 da kabul edilmesi,Anadolu Demiryollarının satın alınması.

· Devletçi bir model, Türkiye Cumhuriyetinde 1929 yılından sonra izlenen ekonomik politikayı en iyi tanımlar.

· 1930 yılından sonra gerçekleştirilen inkılaplar: 1934te kadınlara seçme ve seçilme hakkının verilmesi, 1933 te üniversite reformu, 5 Şubat 1937 de anayasaya 6 Atatürk ilkesinin girmesi, 12 Nisan 1931 de Türk Tarih Kurumunun kurulması.

· Aşar vergisinin kaldırılması, Cumhuriyet döneminde ekonomik alanda yapılan yeniliklerden biridir.

· Yeni Türk Devletinin yazı devrimi yapması için gösterebileceği gerekçeler: Arap alfabesinin zor okunması, arap alfabesindeki ünlü sayısının Türkçe için yetersiz olması, Arap alfabesinin bazı ünsüzlerinin Türk dili için gereksiz olması, Arap alfabesinin Türkçenin ses ve kelime yapısına uymaması.