Aöf Uluslararası İlişkilerde Araştırma Yöntemleri Ders Notları 1-2-3-4 Üniteler

AOFDESTEK

ADMİN
Yönetici
Admin
Katılım
9 Şub 2011
Mesajlar
6,042
Tepkime puanı
25
Puanları
48
Bölüm:
İşletme
Şehir:
Bursa
ULUSLAR ARASI İLİŞKİLERDE ARAŞTIRMA YÖNTEMLERİ


ÜNİTE -1 SİYASET BİLİMİNDE BİLİMSEL KAVRAMLAŞTIRMA VE ÖLÇÜM
 Olgu (fenomenin) veya olayın (event) anlamlandırılması için zihnimizde yaptığımız canlandırmaKavramlaştırma.

 Fransız İhtilalinin özelliklerini tanımlamada bulunmak için atılan ilk adım  Kavramlaştırma.


 Siyasal olgu ve olaylara verilen ad Kavram.


 Ampirik Dünya
Beş duyu ile varlığı saptanan.


 Duyular ile algılanamayan dünyanın varlığını işaret eden düşünür Platon.


 Kavramları; soyut tanımlama, betimleme ve tasavvur olmadan çıkaran şey Dil ile etkileşim.


 Bilimsel kuramları yanlışlanabilirlik K.Poper.


 Bilimsel araştırma konularına yeni kavramsal anlayış, bakış açısı ve yaklaşımlar getirilmesi Akademik özgürlük.


 Siyaset biliminde bilimsel kavramların zihinsel bulanıklığa yol açmayacak bir sadelikte ifade edilmesini Philip Shively Tek boyutlu olması keyfiyeti kavramı ile açıklar.


 Siyaset biliminde belirgin bir olguyu tanımlayan kavram Görece Yoksunluk.


 Bir ortamda yaşayan bireyin etrafındaki topluluklara atfen kendisini toplumda bir mevkiye koymasına Atıf grup denir.


 Demokrasi kavramının çok boyutlu olmasından dolayı siyaset bilimi araştırmalarında kullanılmaması gerektiğini savunan siyaset bilimci Robert Dahl.


 Görece Yoksunluk Duygusu Kişinin gözünde bazıları kendisine göre daha çalışkan bazılarının temel olması buna göre sınav sonunda öğretmenin kendisini geride bıraktığını, haksızlığa uğradığını düşünmesi durumu.


 Robert Dahl siyaset biliminde demokrasi kavramının muğlâklığı nedeniyle Poliarşi kavramını önerir.


 Uluslar arası ilişkilerde ulusal çıkar kavramının on dört anlamı olduğunu kullanılmasının sıkıntı yaratacağını savunan düşünür İnis L.Claude.


 Bilimsel Kavram Bir veya birkaç denence yardımıyla bir olgunun ortaya çıkış, değişim ve yok oluş nedenlerini ortaya koyan önermelerdir.


 Sonuç durumundaki değişkenler Bağımlı değişken.


 Neden konumundaki değişkenler Bağımsız değişkenler.


 Bağımlı değişken ile bağımsız değişken arasındaki ilişki Nedensellik ilişkisi.


 Nedensellik ilişkisinin matematiksel olarak ifadesi  Y=f(x).


 Bir bilimsel denence her zaman her yerde aynı verilere ulaşmamızı sağlıyorsa matematiksel olarak  Y=f(x) şeklinde ifade edilir.


 Bir bilimsel denence her zaman her yerde aynı verilere ulaşmamızı sağlamıyorsa matematiksel olarak  Y=f(x)+e şeklinde ifade edilir.


 Ölçmek
Bir olgu ve olayı bir rakamla etiketlemeye denir.


 Nominal ölçüm düzeyi Olguları diğer olaylardan sistemli olarak ayırmak, adlandırmak için yapılan rakamsal etiketlemedir.


 Nominal ölçüm düzeyinde kullanılan ölçekler Sıralama, aralık ve oransal ölçeği.


 Sıralama ölçeği Nominal ölçümde temel sınıflandırma ilkelerine sadık kalınarak yapılan sıralamadır.


 Aralık ölçeği Kategoriler veya gözlem birimleri arasındaki aralıkların eşit olduğunu kabul ettiğimiz durumlar.



 Oransal ölçek Aralık ölçeğinin özelliklerine ek olarak kategoride belirli bir niteliğin bulunmaması tanımını yapabiliyorsa ve matematiksel hesaplamayı da yapma olanağı bulduğumuz ölçektir.

 Kavramın işlemselleştirilmesi Siyaset biliminde zihinsel olguların ölçüm süresinde, dolaylı gözlem için gerekli ölçüm araçlarını geliştirme sürecidir.


 CINC puanları itibariyle şuanda dünyanın en güçlü devleti ABD.


 Geçerlilik Bir ölçeğin gerçekten ölçmek istenilen olgu veya eşyayı ölçmekte olduğunu kabul etmesidir.


 Ölçüte ilişkin geçerlilik Daha önceki araştırmalarda kullanılan ölçek ile yeni geliştirdiğimiz, mantıken geçerliliğinden emin olduğumuz ölçeğin görgül olarak ilişkilendirilmesidir.


 İçerik geçerliliği Bir ölçeğin mantıken ölçmek istediğimiz bir kavramı ölçüp ölçmediğini değerlendirmesidir.


 Yapılanma geçerliliği Bir ölçeğin ölçmek istediği kavramı ölçmesi ve geliştirilen ölçeği kullanmak suretiyle onun temsil ettiği ve kavramın temel rol oynadığı bir kavramın görgül olarak sınanması.


 Güvenilirlik Bir ölçeğin ölçmek istediğini hatasız ölçmesi, istikrarlı olması ve her ölçümde aynı kesin sonuçları vermesidir.


 Aynı ölçeğin üst üste kullandığından farklı sonuçlar vermesi ölçümde
Güvenilirlik sorununu doğurur.


 Güvenilirliğin saptanması için ölçeğin aynı gözlem birimlerine Sınama ve yeniden sınama denir.


 Bilimsel önermelerle bilimsel olmayan önermelerin arasındaki en önemli fark Bilimsel önermeler görgül gözlemle yanlışlanabilirler.


 Ölçme için ilk adım Görgül olarak gözlenen bir niteliğin farklı kategoriler halinde sınıflandırılmasının yapılmasından ibarettir.


 Bilimde görgül gerçekle ilgili bir kavram oluşturduğumuzda onu Başka bilimsel araştırmalarda kullanılmasını
sağlamak için iletiriz.


 Bilimsel kavramlar Etrafımızda görgül olgulara zihnimizde uygun gördüğümüz tanımlamalar hatta etiketlerdir.


 Bilimde kavramların tanımları Serbestçe yapılır ve değiştirilir; bu konuda bir sınır olması bilimsel düşüncenin sınırlanması hatta yok olması demektir.


 Bilimsel dil Yalın olmak ve kullanılan kavramların tek bir anlam içermesi ve ima yoluyla da olsa çok anlamlı bir içerikte olmaması esastır.


 Bilimde kavramlar Genellikle neden-sonuç bağlamında kullanılan değişkenler olarak ele alınmaya yatkındırlar.




ÜNİTE -2 NEDENSEL İLİŞKİLER, ARAŞTIRMA KURGULARI, DENEYSEL YAKLAŞIMLAR VE ULUSLAR ARASI İLİŞKİLER

 Deneysel yaklaşımların, siyaset bilimi ve uluslar arası ilişkiler alanında uygulanmaya başlama zamanı1990.

 Tümdengelim Genelden özele doğru belirli bir gözleme ulaşama yöntemidir.


 Tümevarım Belirli bir durumdan genele ulaşma yöntemidir.


 Araştırma Kurgusu
Bir araştırmacının bir soruyu nasıl çalışacağını belirten plan ya da tasarı yapmasıdır.


 Araştırma Kurgusunun amacı İki değişken arasındaki nedensellik ilişkisini saptama.


 Bir siyasi partinin derinlenmesine incelenmesi Nitel yaklaşım.


 Tek vaka analizi Farklı veri toplama teknikleri ile bir olayın verileri toplanıp incelenmesi.



 Birden fazla olayın incelendiği araştırmalar Karşılaştırmalı vaka analizi.

 Vaka analizi çalışmalarında bilimsel ve nedensel çıkarım konusunda en çok vurgulanan eksicilik Olasılıklı yanıtlar içermemesi.


 Anket
Kişilerin analizini yapmak için kullanılır.


 Analize konu olan kişi değil de millet, devlet, parti etnik grup ise bu analize  Kümeli analiz denir.


 Periyodik zaman aralığında kişiler ya da kümeler analiz ediliyorsa Boylamsal analiz.


 Nicel yöntemlerin aş anlamlısı İlişkisel yöntemler.


 Nicel yaklaşımların temel çeşitlerinden Kısımlar arası analiz nedenselliğin ispatlanmasında en zayıf alandır.


 2012’de Türkiye’de kişilerin terörizmle mücadele uğruna bireysel hak ve özgürlüklerinden ne derece feragat etmeyi kabul ettiklerini anlamaya yönelik çalışmayı yapan kişi Merolla.


 Uluslar arası ilişkilerin ilk olarak geliştiği yer ABD.


 Deutsch İki kişilik laboratuar deneyleri yaparak kişilerin çatışma ortamlarında nasıl karar verdiklerini incelemiştir.


 Pilisuk-Deustch İki katılımcı deneysel yaklaşımlarını kullanarak katılımcılara Mahkûmların Açması oynatmıştır.


 Uluslar arası silahlanma kontrolüne dair müzakereleri sadece erkelere deneyle laboratuar ortamında canlandırtıp ABD ve Sovyet liderleri gibi davranmalarını isteyen bilim insanı Bonham.


 1995’te iletişimin tarafların düşmanlarına karşı hissettikleri korkuları azalttığını bulan Majeski-Fricks.


 Druckman Müzakere ile ilgili deneylerin daha sofistikçe örneği olarak bilinen sera gazı salınımı müzakerelerini deneyleyen kişidir.


 Beer 1987’de ki çalışmasıyla kişilik özelliklerinin uluslar arası arenadaki gelişmelerle nasıl bağlantılı olduğunu anlatmaya çalışan, çalışmayı yapan kişidir.


 Alex Mintz-Nehemiah Geva deneysel yaklaşımını kullandığı alan Dış Politika.


 Demokratik barış paradigmasını test eden kişi Aimintz ve N.Geva.


 Demokratik barış paradigması Demokratik devletlerin birbirleri ile savaşmayacağını savunan paradigmadır.


 Deneysel yaklaşımları diğer yöntemlerden ayıran özellik Kontrol grubu.


 Dâhili geçerlilik Bir deneyde gözlemlenen neden-sonuç ilişkisinin gerçekten deneye konu olan uyarandan ya da bağımsız değişkenden kaynaklandığı olgusudur.


 Harici geçerlilik Deney sonucu saptanan bulguların farklı ortamlarda ve farklı örneklemler için geçerli ve genellenebilir olmasıdır.


 Deneysel kurguda deneklerin rastgele dağıtılarak bazılarının kontrol grubuna bazılarının deney grubuna gelmesi Rastgele atama.


 Deneysel kurguda araştırmaya başlamadan önce etik kurallara uygunluk açısından katılımcılara yapılan araştırma ile ilgili bilgi verilmeli ve yazılı onayları alınmasına Aydınlatılmış onay denir.


 Deneysel araştırmalarda etik kurallarının ilk defa ABD’de Fergi hastalığı takibi olayından sonra uygulanmasına karar verilmiştir.


 Solomon dörtlü grup kurgusu Öncül test-deney sonrası test kontrol grubu kurgularından oluşan kurgudur.


 Deney sonucunda beklenti etkisinin bulguları etkilediğini ispatlayan kişi Rosenthal.


 Beklenti etkisi probleminin kesin çözümü İki taraflı körlük yöntemi.


 Ekolojik geçerlilik Bir deneyin bulgularının ne kadar deneye konu olan kişileri yansıtıp yansıtmadığını anlamak için bakılır.


 Simülasyon Gerçek yaşamda ki bir ortam veya olayın bilgisayar üzerinde taklit edilmesidir.



 Ortaklığın gelişmesi adlı eseri ile mahkumların çıkmazı oyununu simülasyon ile canlandıran kişi Robert Axelrod.

 1.Dünya Savaşı sonrası konferans ile Lozan Konferansını simülasyon ile karşılaştıran ikili Beriker-Druckman.


 Simülasyon Çeşitlilik-Uzantı boyutunda değerlendirilir.


 Simülasyon yöntemi ile küresel bir otoritenin olmadığını varsayarak devletler arasında güç dengesinin nasıl otomatik ortaya çıktığını araştıran kişi Richard Stoll.


 Taklit edilen senaryo sayısının kısıtlı olduğu simülasyonlar Dar kapsamlı.


 Horoz dövüşlerinin köylüler arasında nasıl bir ortak kültür ve gelenek oluşturacağını katılımcı gözlemle inceleyen kişi Clifford Geertz.


 Güney Afrika da ki etnik kimliğin bir ülkede yaşayan etnik gruplar arasındaki çıkan çatışmalar üzerindeki etkisini doğal ve saha deneyleri ile inceleyen ikili Adam Horris-Michael Findley.


 Doğal deneyleri diğer deneylerden ayıran en önemli özellik Bağımsız değişken ya da uyaran şans eseri ortaya çıkar.



ÜNİTE -3 ÖRNEKLEME YÖNTEMLERİ

 Örneklem Hedefi kitleyi temsil amacıyla araştırma amaçlarımıza uygun olarak seçilmiş öğelerdir.

 Örnekleme Üzerinde gözlem ve ölçümlerin yapılacağı örnek öğelerini seçme sürecidir.


 Çalışma evreni Bilimsel çalışmamızda üzerine eğildiğimiz öğelerin toplamıdır.


 Örnek liste Hedef kitle içinde yer alan öğelerin seçilecek örnek içine dahil olma olasılığı olanların listesi.


 Kapsam dışı
Hedef evrenimizde olup da örnek listemizde giremiyorsa bu durumdaki öğelerdir.


 Yinelenme Örnek listemizdeki birden fazla öğenin hedef kitlede aynı öğeye karşılık gelmesi olarak tanımlanan kapsam sorunudur.


 Güncelleme Örnek listelerin kullanımında karşılaşılan sorunlardan en önemlisidir.


 Kurum listelerinde ki sorunlardan en önemlisi Kurumlara ulaşılacak adres ve telefon numaralarının güncel olmaması.


 Olay listelerinde en çok görülen sorun Yenilenme Sorunu.


 Örneklemi nasıl seçelim sorusuna en iyi cevap Rastsal örneklem seçimi.


 Kota örneklem Hedef kitledeki temel bazı özellikler temelinde grupların örnekleme alınması ile oluşan yaş, cinsiyet, eğitim gibi özelliklere göre seçilen örneklemdir.


 Uzman öğe örneklemi Kısıtlı sayıda gözlem yapacak ve yoğun bir derinlemesine çalışma yürütülecek niteliksel çalışmalarda başvurulan örneklemdir.


 Elverişlilik örneklemi Seçilen öğelerin herhangi bir hedef kitleyi yansıtma yeteneğinin olduğuna kendimizi ikna etmemiz sonucu oluşan örneklemdir.


 Rastsal örnekleme mantığı Hedef kitledeki öğelerin örnekleme seçilme şanslarının eşitliği.


 Rastsal örnekleme yöntemini hedef kitledeki tüm öğelerin örnekleme seçilme şanslarının eşit olduğu yöntem olarak tanımlayan ikili Moser-Kalton.


 Örnekleme seçilme şanslarının eşitliği prensibine uyan rastsal örneklem seçiminin avantajı Yüksel temsil gücünün olması.


 Standart sapma Bir dağılımın ortalama etrafında ne derece yayık bir şekilde dağıldığının ölçütüne denir.


 Örneklem dağılımı Bir istatistiğin kuramsal olarak mümkün olan tüm değerlerinin eşit örneklem büyüklüğünde mümkün olan tüm örneklemler içindeki dağılımdır.



 Örneklemin büyüklüğünü belirleyen unsur Projenin bütçesidir.

 Referans noktası olarak kullanılan rastsal örneklem Basit rastsal örneklem.


 Katmanlı örnekleme Hedef kitlesinin türdeş (homojen) alt gruplara ayırıp her birinden gerekli büyüklükte örnekleme yoluyla toplam örneklemi oluşturan örneklemdir.


 Küme örneklemi Hazırlanan listeden birincil örneklem ve ikincil örneklem oluşturulup ölçümlerin yapıldığı örneklemdir.


 Rastsal örneklemde Hedef kitledeki her öğenin seçilme şansı eşittir.


 Küme örnekleminin mantığı Hedef kitleyi coğrafi alt gruplara ayırır ve oradan seçim yapar.


 Katmanlı örneklemin mantığı Hedef kitlenin alt gruplarından birbirine gözlemler arasından seçim yapar.




ÜNİTE -4 VAKA ANALİZİ

 Vaka analizi Bir olgunun veya olayın derinlemesine ve detaylı incelenmesidir.

 Vaka analizi Siyaset bilimi ve uluslar arası ilişkilerde nitel araştırma yöntemlerinden en çok kullanılan yöntemdir.


 Protestan Ahlakı ve Kapitalizmin Ruhu eserinde kapitalizmin Kuzey Avrupa’da Güneye göre daha gelişmiş olduğunu vaka analizi ile belirleyen kişi Max Weber.


 Vaka analizini diğerlerine göre hiç kullanmayan kişi Bonham.


 Ekonomik kalkınma ile demokrasi arasında tespit edilen korelasyon dolayısıyla varsayılan ilişkinin anlamlı olup olmadığını vaka analizi ile araştıran kişi B.Moore.


 Vaka analizi çeşitlerinden en benzer ve en farklı sistem tasarımlarıyla ismi özdeştiren İngiliz filozofJ.S.Mill.


 Vaka analizinin tasarımını belirlerken kullanılan olgu Cevabı aranan sorular.


 En benzer sistem tasarımı Tüm bağımsız değişkenlerde birbirine benzeyen ama ilgilenilen bağımlı değişkende farklılık gösteren vakalar bir arada ele alınır ve sonuçtaki farklılığa sebep olan etkenin ne olduğunu arayan vaka analizi çeşididir.


 En benzer sistem tasarımı Mill’in farklılık yöntemi adıdır.


 En benzer sistem tasarımında araştırmacı Farklı olan ve dolayısıyla bağımlı değişkeninde farklılığının nedeni olan bağımsız değişkeni arar.


 Sistem tasarımı Bir araştırmada bağımsız değişken olan etnik yapı ile benzer olan bağımlı değişken olan demokrasiye farklılık gösteren vakaları karşılaştırmalı olarak inceleyen tasarımdır.


 J.S.Mill’in müstakil bir yöntem olarak ortaya koyduğu b yöntemi Mill’in uyuşma yöntemi.


 J.S.Mill en farklı sistem tasarımına istinaden Uyuşma Yöntemini geliştirmiştir.


 En farklı sistem tasarımı Farklı fakat aynı sonuca sahip olan vakalar arasında bir bağımsız değişkende ortaklık olması, o bağımsız değişkenin ilgilenilen sonuncun sebebi olduğuna işaret eden tasarımdır.


 En benzer ve en farklı sistem tasarımlarının ortak eleştirileri Aynı sonuca varan farklı neden-sonuç zincirlerini dikkate almamak.


 ABD’de pasif Fransa ve Türkiye’de dışlayıcı laiklik modellerinin hakimiyetini karşılaştırdığı çalışmada en benzer ve en farklı sistem tasarımını aynı anda kullanan kişi Ahmet KURU.


 Almanya, Rusya, Türkiye’de devletin etnik siyasetinde ortaya çıkan siyaset değişikliklerinin sebeplerini en farklı ve en benzer sistem tasarımını bir arada kullanan kişi Şener AKTÜRK.


 En farklı ve en benzer sistem tasarımlarının kullanımında dikkat edilecek husus Yöntemin araştırmanın amacına uygun olması.


 Özel bir olayın ve olgunun derinlemesine araştırılmasında kullanılan analiz Tek vaka analizi.


 1960’larda en popüler olan Modernleşme Kuramı En olası vaka analizi ile açıklanabilir.



 En az olası vaka analizi Belli konuda ele alınan bir kuramın tahminlerinin gerçekleşme ihtimalinin en düşük olduğu vaka analizidir.

 Arie Kacawicz’e göre uluslar arası ilişkilerde en iyi tek vaka analizi yapan kişi G.Aliison.


 Sapkın Vaka Bağımsız ve bağımlı değişkenler arasında keşfedilmiş korelasyonlara, ters bir durum arz eden vakadır.(tek vaka analiz türüdür.)


 Kritik Vaka Bir kuramı açıklarken aynı türden bir kuramı açıklayamama durumunda kullanılan vaka türüdür.


 Soğuk savaşı hepimiz kaybettik eseri ile kritik vaka örneği oluşturan ikili R.N.Lebow-J.G.Stein.


 Gerçekçilik, liberalizm ve inşacılık gibi uluslar arası ilişkiler kuramlarının tamamı için kritik vaka olarak gösterilen olay 1.2.Dünya Savaşı.


 Vaka içi analiz prensibi Bağımlı değişkene sebep olan etmenin dağılımdaki değişiklere göre ayrımı.


 Süreç takibi yöntemi Bağımlı değişkene neden olduğu sanılan bağımsız değişkenlerin adım adım nasıl o sonuca sebep olduğunun izlenmesidir.


 Süreç takibi yönteminin önemini vurgulayan ikili A.Bennett-A.George.


 Süreç takibi Nedensellik ilişkisini çözmek için gereklidir.


 Doğal Deney Zaman, mekân, çevresel ve bağlamsal etmenlerin aynı olduğu sadece değişken etkisi farklı olan iki ya da daha fazla vakanın karşılaştırmalı incelenmesidir.


 Türkiye’de 1923-1938 yıllarında inkılâpların nüfus üzerindeki etkisini ölçmek için kullanılan yöntem Doğal deney.


 Siyaset biliminde doğal deneyi muadili olarak kullanan yöntem Karşı olgusal yürütme deneyi.


 Karşı olgusal yürütme deneyi Birbirine benzeyeni iki tarihi vaka olmadığı zaman kontrollü bir karşılaştırma içi var olan bir vakayla icat edilen bir vaka eşleştirmesi suretiyle yapılan deneydir.


 Tipolojik Kuramlar Farklı bağımsız değişken kombinasyonlarının her biri için belli bir bağımlı değişkeni öngören kuramlardır.


 Vaka analizlerinin zaman boyutunu dört doğal afet metaforu ile açıklayan kişi P.Pierson. (deprem, göktaşı, tornado, küresel ısınma)


 P.Pierson Amerikan siyaset bilimini eşleştirdiği metaforu Tornado.


 P.Pierson dinozorların neslinin tükenmesini Göktaşı ile açıklar.


 P.Pierson’un sebep ve sonucun çok uzun sürede yayılarak kendini gösteren nedensellik örgüsü Küresel ısınma.


 Vaka içi analizlerde gözlem sayısını artırmak için Analiz edilen vaka ilgilenilen değişkenlerin dağılımına göre dönemlere ayrılır.

 

Çevrimiçi üyeler

Şu anda çevrimiçi üye yok.

REKLAMLAR

Forum istatistikleri

Konular
17,423
Mesajlar
134,321
Kullanıcılar
90,708
Son üye
Alexanderlib
Üst